Kürşad Ayaklanması

639 yılında meydana gelen Kürşad Ayaklanması Türklerin tarihte bilinen ilk ayaklanmasıdır. Hiçbir zaman esaret altında yaşayamayan Türkler, Kürşad Ayaklanması ile bunu kanıtlıyor. İkili teşkilatla yönetilen Göktürkler, devletin batı ve doğu yönünü farklı hükümdarlar ile görevlendirmişlerdir. İlerleyen dönemlerde anlaşmazlığa yol açan bu uygulama devleti ikiye bölmüştür.

Doğu ve Batı Göktürkler olarak ikiye ayrılan devletin batısı 659 yılında Çinliler tarafından yıkılmıştır. Doğusu da 629 yılında yıkılmış olup, on binlerce Göktürk, Çinlilerin merhametine kalmıştır. Çin hükümdarı Türkleri tamamen asimile etmek için üst düzey görevli Türkleri yanına alarak yetiştirmeye başlamıştır.

Yanına aldığı subaylardan biri de Kürşad olmuştur. Göktürkler Çinlilere karşı yaptıkları isyanlarla bilinmektedir. Bu isyanları bazıları güçlü olurken bazılar Çinliler tarafından şiddetli bir şekilde bastırılıyordu. Orhun yazıtlarına bile konu olan Kürşad Ayaklanması, Türkleri tekrar bir çatı altında toplama amacı taşımaktadır.

Kürşat Ayaklanması Hakkında
Kürşat Ayaklanması Hakkında

Kürşad Ayaklanması

639 yılında yavaş yavaş Türkleri asimile etmeyi başaran Çin hükümdarı, hedeflerine ulaşmaktaydı. Fakat tarihin pek çok anında da görüldüğü gibi Türkler bağımsızlıklarına kendi elleriyle kavuşmaktaydı.

Ordunun en üst düzey rütbesinde bulunan Kürşad, bir karar alarak 39 Türk soylusuyla savaş kararı alır. Kürşad’ın iyi bir planı vardı.

Ona göre hükümdarı esir alıp karşılığında Türk topraklarını geri isterse, tekrardan bağımsızlıklarına kavuşacaklardı. Bunun için hükümdarın boş bir zamanını bulmaları gerekiyorlardı. Onlarda hükümdarın geceleri sokaklarda kimliği belli olmadan dolaştığını öğrendiler.

Fakat o gün yaşan aşırı yağmur nedeniyle saray dışına çıkmadı. Bunu öğrenen Kürşad ise planından vazgeçmedi.  Çünkü bu çok riskliydi ve yakalanıp öldürülebilirdi. Bunun için hükümdarı sarayda yakalamaya karar verdiler.

Kürşat Ayaklanması Hakkında
Kürşat Ayaklanması Hakkında

Bağımsızlıklarına Düşkün Türkler

Sarayı basan Kürşad ve 39 subay hükümdarın odasına ulaşabilmek için Çin ordusuyla tek tek savaştı. Onlarca Çinli ölmesine rağmen sürekli gelen askerler yenileniyordu.

Kürşad bu işi başaramayacağını anlayınca ordunun atlarını alarak geri çekilmeye başladı. Arkasından gelen onlarca Çin ordusuna karşı göğüs gererek savaşıp, Vey Irmağı’na doğru geldiler. Planları köprüden geçerek Türk bölgesine ulaşmaktı. Fakat yağan yağmur köprüyü de yıkmıştı.

Kürşad ve 39 subay orada çarpışarak şehit oldular. Çin hükümdarı yaşanan bu olaylar üzerine bir daha risk almamak için tüm Türk subaylarını ve esirlerini bıraktırmıştır.

Dolaylı olarak bağımsızlıklarına kavuşan Türkler, uzun bir süre hükümdarsız yaşamışlardır. Bu sayede Çin hükümdarı Kürşad Ayaklanması ile Türklerden korku duymaya başlamıştır. 40 kişinin yaptığı bu saldırıyı eğer binlerce kişi yapsaydı durum daha farklı olabilirdi. Bu sayede hükümdar,

Türkleri asimile etme siyasetinden vazgeçerek onları yalnız bırakmıştır. Sadece dış konularda Çin’e bağlı olacak olan Türkler, büyük bir uykudan uyanmışlardır. Bu olayın üstünden 53 yıl geçtiğinde ise yani 682 yılında 2. Göktürk Devleti kurularak, Türkler hayal ettikleri bağımsızlığa tam anlamıyla kavuşmuşlardır.


Bilginin Deposu

Üniversiteye Hazırlık Rehberi olan Bilginin Deposu, Sizlere YKS Sınavı için Ders Notları, Deneme Sınavları, PDF Arşivi, Meslek Rehberi, Çalışma Programlarını hazırlamak için yardımcı bir Eğitim Bloğudur.

0 yorum

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir